DARAB to resolve protests, disputes, or claims to speed up distribution of government-owned lands under EO 75

NATION
By PR
December 26, 2020

SHARE

The Department of Agrarian Reform (DAR) has authorized the DAR Adjudication Board (DARAB) to resolve protests, disputes, or claims that will arise from the distribution of government-owned lands (GOLs) under Executive Order No. 75, Series of 2019. DAR Secretary Brother John R. Castriciones signed Memorandum Circular No. 28, Series of 2020 to ensure that due process will be observed in the resolution of protests, disputes, or claims arising from the distribution of government-owned land.

Executive Order No. 75, series of 2019, signed by President Rodrigo Duterte, February 2019, directs all government instrumentalities to accelerate and ensure the immediate identification and segregation of all unclassified lands of public domain and all government-owned lands (GOLs), devoted to or suitable for agriculture and which are no longer actually, directly and exclusively used or necessary for the purpose for which they have been reserved or acquired, shall be used for agrarian reform for eventual distribution to qualified beneficiaries

“The Memorandum Circular shall apply only to all protests, disputes, claims, or controversies arising from the coverage and distribution of GOLs in favor of qualified beneficiaries,” Brother John said. In case there is a petition or protest involving the implementation of EO 75, the Office of the Secretary or any other DAR office shall refer the case to the Executive Director of the DARAB Secretariat, who in turn shall issue an order directing the Field Operations Office to submit a comment within a specified period and raffle the case to the Board Members for review.

The Board Member assigned to the case shall issue an Order directing all parties to submit their respective position papers for resolution or may schedule a hearing for investigation. The assigned Board Member shall submit its recommendation for the Secretary’s consideration, on whether to grant or deny the petition or protest. The Secretary’s decision shall immediately be forwarded to the DARAB Secretariat Executive Director for releasing to all concerned parties. A party involved may file a motion for reconsideration (MR) or an appeal, within fifteen (15) days from receipt of the decision.

Castriciones reiterated in the Circular that: “Notwithstanding the filing of the appeal, the identification, validation, segregation, transfer, and distribution of coverable GOLs shall proceed up to the issuance of a title in the name of the Republic of the Philippines, if the coverable GOL is a titled property. ”However, if the GOL is not titled or is covered by a proclamation, the process will proceed up to the generation of the Certificates of Land Ownership Award (CLOAs) unless the Office of the President enjoins DAR from continuing with the process of distribution.

The decision of the Secretary shall become final and executory 15 days after all parties have received an official copy and that no MR nor appeal was filed against the said decision. Only then can the DARAB Executive Director will issue a Certificate of Finality to the case.

Qualified beneficiaries under EO 75 are farmers, tillers or farmworkers who are landless or who own less than three (3) hectares of agricultural lands; Filipino citizens; residents of the barangay (or the municipality if there are not enough qualified beneficiaries in the barangay) where the landholding is located; at least fifteen (15) years of age at the time of identification, screening, and selection of the farmer beneficiaries; and with willingness, aptitude, and ability to cultivate and make the land as productive as possible as provided under Section 22 of RA No. 6657, as amended.

DARAB reresolbahin ang mga protesta, pagtatalo o pag-aangkin upang mapabilis ang pagpapatupad ng EO 75

Pinahintulutan ng Department of Agrarian Reform (DAR) ang DAR Adjudication Board (DARAB) upang resolbahin ang mga protesta, alitan o pag-aangkin na magmumula sa pamamahagi ng mga lupang pagmamay-ari ng pamahalaan o government-owned lands (GOL) sa ilalim ng Executive Order No. 75, Serye ng 2019. Nilagdaan ni DAR Secretary Brother John R. Castriciones ang Memorandum Circular No. 28, Serye ng 2020 upang matiyak na angkop ang proseso sa pag resolba ng mga protesta, alitan o pag-aangkin na magmumula sa pamamahagi ng lupa napag-aari ng pamahalaan.

Ang Executive Order No. 75, Serye 2019, na nilagdaan ni Presidente Rodrigo Duterte nuong Pebrero 2019 ay nag-aatas sa lahat ng ahensya ng pamahalaan upang pabilisin at siguraduhin ang agarang pagtukoy, paghiwa-hiwalay ng lahat ng hindi pa nauuring pampublikong lupain at mga lupain na pag-aari ng pamahalaan na nakatuon o angkop sa agrilultura at hindi na ginagamit sa pangunahin nitong layunin, ay ilalaan sa repormang agraryo upang maipamahagi sa mga kwalipikadong benepisyaryo. 

"Ang Memorandum Circular ay para lamang sa lahat ng mga protesta, pagtatalo, pag-aangkin, o kontrobersya na nagmumula sa pagsaklaw at pamamahagi ng mga GOL pabor para sa mga kwalipikadong benepisyaryo," ani Brother John. Kung sakaling magkaroon ng mga petisyon o protesta kaugnay sa implementasyon ng EO 75, and Opisina ng Kalihim o kahit anong opisina sa DAR ay isasangguni ang kaso sa Executive Director ng DARAB Secretariat, na siya namang mag-iisyu ng kautusan para sa Field Operations Office upang magsumite ng komento sa loob ng itinakdang panahon at ira-raffle ang kaso sa mga miyembro ng DARAB para sa pagsusuri ng kaso.

 

Ang Board Member na naitalaga sa kaso ay mag-iisyu ng kautusan para sa mga sangkot na partido upang sila ay magsumite ng position papers para sa resolusyon o maaaring mag-iskedyul ng pagdinig para sa imbestigasyon ng kaso. Ang naitalagang Board Member ay magsusumite ng rekomendasyon para sa pagsasaalang-alam ng Kalihim, kung ipagkakaloob o hindi ang petisyon o protesta.

Ang desisyon ng Kalihim ay agad na ipapasa sa DARAB Secretariat Executive Director upang maipalabas sa lahat ng sangkot na partido. Ang partido ay maaaring magsampa ng motion for reconsideration (MR) o apila sa loob lamang ng 15 araw mula ng natanggap ang desisyon. Sinabi ni Castriciones na: “Sa kabila ng pagkakaroon ng apila, magpapatuloy ang pagtutukoy, pagpapatunay, paghiwa-hiwalay, paglilipat at pamamahagi ng mga nasakop na GOL hanggang sa pagpapalabas ng titulo sa pangalan ng Republika ng Pilipinas, kung ang GOL ay isang pag-aari na may titulo.”

Subali’t kung ang GOL ay walang titulo o sakop ng isang proklamasyon, ang proseso ay magpapatuloy hanggang sa pagsasagawa ng Certificates of Land Ownership Award (CLOAs), maliban lamang kung ang Opisina ng Presidente ay nag-utos sa DAR na ipagpatuloy ang proseso hanggang sa pamamahagi. Ang desisyon ng Kalihim ay pinal at ipapatupad 15 araw pagkatapos matanggap ng bawat partido ang opisyal na kopya ng desisyon at kung saan walang naisampang MR o apila laban sa nasabing desisyon. Duon lamang maaaring magsasagawa ang DARAB Executive Director ng Certificate of Finality sa kaso.  

Ang mga kwalipikadong benepisyaryo ay magsasaka o manggagawa sa bukid na mga walang lupa o nagmamay-ari ng mas mababa sa tatlong ektarya ng mga lupang agrikultura; mga mamamayang Pilipino; mga residente ng barangay (o ang munisipalidad kung walang sapat na kwalipikadong mga benepisyaryo sa barangay) kung saan matatagpuan ang pag-aari ng lupa; hindi bababa sa 15 taong gulang sa panahon  ng pagkakakilanlan at pagpili ng mga magsasakang benepisyaryo; at may kakayahan linangin at gawing mas produktibo ang lupa na nakasaad sa ilalim ng Seksyon 22 ng RA 6657, na sinusugan.
 


RELATED ARTICLES

LEAVE A REPLY

Subscribe Now!

Receive email updates from Mindanao Daily News.